Hoofdstuk 6 : WinDi Coderen (codeerprogramma voor de woordenboeken)

Scherm 5.

6.1. Hoe bereikt u de toepassing "WinDi Coderen" ?

De "Tools"-icoon, in de rechterbenedenhoek van het scherm "WinDi Woordenboeken", geeft u toegang tot de toepassing WinDi Coderen. In het tweede scherm van deze toepassing kunt u "entry's" toevoegen, verwijderen of wijzigen.

6.2. Woorden coderen in WinDi Woordenboek

U zult merken dat elk woord in het codeerscherm systematisch met een "@" (apenstaartje) verschijnt. Dit is heel belangrijke informatie : dankzij het apenstaartje weet het programma waar en in welk woordenboek het de nieuwe woorden moet bewaren. Het apenstaartje is dus een onmisbaar scheidingselement. Als u bij het coderen het apenstaartje vergeet, worden uw aanpassingen niet bewaard, want het programma weet niet waar de wijzingingen heen moeten. Om meerdere woorden te coderen, zoals bij uitdrukkingen of commentaar tussen haakjes, moet u eveneens een apenstaartje inlassen, maar als u het vergeet in een zone met meer dan één woord, krijgt u een boodschap op het scherm. Via een menu dat dan automatisch verschijnt, moet u het belangrijkste woord uit de uitdrukking selecteren. Deze functie is geldig voor elke taal in de toepassing.

Om scheidbare samengestelde werkwoorden in het Duits of het Nederlands te coderen, raden wij u deze werkwijze aan : codeer het werkwoord in zijn "volledige" vorm (bv. "aanbevelen" in het Nederlands). Daarna selecteert u de grammaticale informatie "werkwoord", meer precies "(regelmatig of onregelmatig) scheidbaar werkwoord". Het programma ontleedt het werkwoord en probeert een voorvoegsel te vinden. Als er twee of meer voorvoegsels bestaan, dan zal het programma u vragen er één uit te kiezen. In de codeerzone van de bewuste taal worden dan automatisch het werkwoord en het voorvoegsel gescheiden door het apenstaartje toe te voegen. Op het scherm verschijnt de volgende presentatie : voorvoegsel _@ werkwoord. Zo zal het programma het gecodeerde werkwoord op twee manieren bewaren, en kan u dus de vertalingen van uw werkwoord vinden door zijn "volledige" vervoegde vorm (met voorvoegsel) te zoeken, ofwel het werkwoord zonder het voorvoegsel. Deze werkwijze werd ook in WinDi Woordenboeken gebruikt : voor meer uitleg kan u hoofdstuk 5 raadplegen.

Wij raden u aan elke taal zonder uitzondering en systematisch te coderen en alle grammaticale zones goed in te vullen. Zo zal u de beste resultaten verkrijgen, en beschikt u bovendien over de meest volledige informatie die WinDi u kan bieden (vroeg of laat kan u die bv. in WinDi Directe Vertaling nodig hebben).

Als uw woordenboek niet alle talen bevat (dat is het geval met de tweetalige versie, bv.), zullen de gecodeerde woorden in alle bestaande woordenboeken worden opgeslagen.

6.2.1. Codeerzones

Voor elke taal bestaat er een codeerzone, die aan de rechterkant van de vlag van de gekozen taal staat (zie scherm 5 hierboven). Om een specifieke zone te bereiken klikt u met de muis in die zone. Het "vulpen" -icoon aan de rechterkant van de codeerzone toont u in welke zone u gaat coderen. Het is mogelijk alle woorden die u wenst in te voeren en in de woordenboeken te coderen; sommige karakters worden echter niet aanvaard in de codeerzones (vooral leestekens zoals komma's).

In de codeerzone beschikt u over een lengte van maximum 60 karakters. Meer karakters worden niet opgeslaan. Mocht u toch meer karakters nodig hebben, dan raden wij u aan zoveel mogelijk afkortingen te gebruiken (zie hoofdstuk "Lijst van de gebruikte afkortingen in WinDi Woordenboeken").

6.2.2. Zone voor grammaticale commentaren

Na het coderen van een woord in een taal moet u aanduiden over welk soort woord het gaat (substantief, werkwoord, adjectief, etc.). Selecteer daarvoor één van de grammaticale elementen die u in de lijst aan de rechterkant van de codeerzone vindt, waarin alle mogelijkheden worden opgesomd. (Wij raden u aan om zo nauwkeurig mogelijk te zijn.) Om een commentaar in een bepaalde taal uit te wissen, kan u de toets "[X]" gebruiken.

6.2.3. De knoppen "Kopiëren" en "Plakken"

Deze functies worden in deze module binnen het programma gebruikt, en niet om woorden naar andere toepassingen over te brengen, al is dat in de andere WinDi-toepassingen wel mogelijk.

Door de icoon aan te klikken, beneden aan de linkerkant van de codeerzone, kunt u de inhoud van een codeerzone in het klembord kopiëren en daarna het in een andere codeerzone "plakken". Dat doet u zo : eerst plaatst u de cursor met de muis in een codeerzone, zoals wanneer u iets in die zone codeert. U codeert u wat nodig is en klikt dan op de icoon beneden op het scherm. Het woord kan dan in een andere codeerzone "geplakt" worden. U hoeft alleen maar op de icoon te klikken tegenover de taal waar u uw gegevens wilt "plakken". Deze functie is nuttig om contextuele commentaren over te brengen, of om een woord dat geen specifieke vertaling heeft in andere talen onveranderd over te nemen.

6.2.4. Knop + : functie "toevoegen"

Dankzij deze functie kunt u herhaaldelijk een zelfde woord toevoegen. Het programma zal u natuurlijk vragen te bevestigen, maar past u desondanks op geen informatie toe te voegen die eigenlijk al bestaat. Zo overlaadt u uw databank onnodig. Mocht dat toch gebeuren, gebruik dan de functie "weglaten" (zieonder). Behalve nieuwe woorden coderen kunt u dankzij deze functie ook synoniemen bijvoegen.

6.2.5. Knop <> : functie "veranderen"

Met deze functie kunt u wat u al gecodeerd hebt ofwel aanpassen met andere informatie, ofwel aanvullen met nieuwe bijzonderheden. Bij het gebruik van deze functie wordt er aan de gebruiker gevraagd om te bevestigen.

6.2.6. Knop - : functie "weglaten"

Hiermee kunt u woorden die u niet nodig hebt of die in uw domein niet correct zijn uitwissen. Een voorbeeld : het woord "bank", in het Engels heeft verschillende betekenissen : het kan gaan om een bank als instelling, een bank als meubel om op te zitten, om de oever van een rivier, enz. Als u in een bank werkt, en altijd diezelfde betekenis gebruikt, kan u alle andere uitwissen.

Wij raden u aan om deze functie spaarzaam te gebruiken. Wanneer het programma bevestigt dat uw woord wordt uitgewist, kan dat niet meer worden omgekeerd !

6.2.7. Knop N : functie "Nieuw Woord"

Via deze functie kunt u alle codeerzones uitwissen als u ontevreden bent over het resultaat. Daarna kunt u een nieuw woord coderen.

6.3. Aanpassingen bewaren

Wanneer u het programma verlaat, of wanneer u van taal verandert in het woordenboek (bijvoorbeeld als u van het Engels naar het Italiaans overgaat), worden alle aanpassingen in de databank bewaard.

Het opslaan vraagt veel werk van het programma : de verschillende bestanden openen in de verschillende talen met een sortering van een maximum aantal karakters in de woordenboeken, zodat uw informatie geselecteerd wordt. Als u bv. een tiental woorden heeft toegevoegd of veranderd, moet het programma de woorden nog zo’n 60 keer bewerken voordat het klaar is. Alles hangt dan van uw PC af : hoeveel tijd er nodig is zal afhangen van de snelheid van uw PC. Bovendien mag het codeerprogramma in een netwerk door meerdere gebruikers worden gebruikt. We hebben dus een extra "record locking" beheer dat de PC ook vertraagt. Wij raden u daarom aan het codeerprogramma alleen te verlaten als u alle aanpassingen heeft ingevoerd, zodat er in één keer kan worden opgeslagen. Na het opslaan zijn de aanpassingen onmiddellijk beschikbaar zijn in WinDi Woordenboeken (in een netwerk krijgen alle gebruikers onmiddellijk toegang tot de aanpassingen).

 6.3.1. Automatische back-up van de aanpassingen

Bij het opslaan van aanpassingen, d.w.z. het invoeren van die aanpassingen in de database, zal het codeerprogramma systematisch een back-up bestand bewaren. Dankzij deze functie kunt u zonder moeilijkheden uw aanpassingen weer te zien krijgen zonder ze opnieuw te moeten coderen, als u uw databank vanaf de originele package weer wil programmeren (bv. bij een configuratieverandering). Als u uw aanpassingen opnieuw moet importeren, moet u ze eerst exporteren zoals hieronder wordt uitgelegd.

Ook als u sommige delen van uw WinDi-woordenboeken heeft gecodeerd of veranderd, zou u misschien willen dat uw collega’s of andere WinDi-gebruikers, die in hetzelfde vakgebied als u werken, er ook van genieten. In het tweede scherm van de coderen-module vindt u twee knopjes : met het ene kan u de aanpassingen importeren, met het andere kan u ze op diskette exporteren. Kopieer uw aanpassingen op een diskette om uw lexicon met andere gebruikers te kunnen delen : op die manier kan u uw woordenschat als standaard invoeren !

 6.4. Opmerkingen voor het coderen van soortnamen

De functies "WinDi Directe Vertaling"- en "WinDi Grammatica" maken vaak gebruik van grammaticale commentaren voor ieder woord in de database. Er zijn desondanks verdere bijzonderheden noodzakelijk om de volledigste informatie over soortnamen aan WinDi te leveren, namelijk onder de vorm van cijfercodes.

Als u deze tabel niet volgt, zullen de naamworden die u codeert geen meervoud hebben. Als u op een andere manier wenst te werken, codeert u dan eerst het naamwoord in het enkelvoud, en nadien in het meervoud. Als het meervoud van een naamwoord onregelmatig is, zult u dit naamwoord twee keer moeten coderen : één keer in het enkelvoud en één keer in het meervoud.

Code (cijfer)

Duits

Spaans

Frans

Engels

Italiaans

Nederlands

Portugees

Niets

Geen meervoud

Geen meervoud

Geen meervoud

Geen meervoud (voornaamwoord "itself")

Geen meervoud

Geen meervoud

Geen meervoud

0

Ontelbaar naamwoord (geen meervoud)

Ontelbaar naamwoord (geen meervoud)

Ontelbaar naamwoord (geen meervoud)

Ontelbaar naamwoord (geen meervoud)

Ontelbaar naamwoord (geen meervoud)

Ontelbaar naamwoord (geen meervoud)

Ontelbaar naamwoord (geen meervoud)

1

Persoon (+n wanneer bepaling)

{zie noot 1}

Dier - persoon

(a + comp.)

{zie noot 2}

Meervoud toegelaten

(naam + adj.)

{zie noot 4}

Mannelijk naamwoord (voornaam-woord "himself")

Verwant (mio-il mio)

{zie noot 3}

Meervoud toegelaten

(adj. + naam)

{zie noot 4}

Meervoud toegelaten

(naam + adj.)

{zie noot 4}

2

Meervoud toegelaten

(adj. + naam)

{zie noot 4}

Meervoud toegelaten

(naam + adj.)

{zie noot 4}

Meervoud toegelaten

(adj. + naam)

{zie noot 4}

Vrouwelijk naamwoord (voornaam-woord "herself")

Meervoud toegelaten

(naam + adj.)

{zie noot 4}

Meervoud toegelaten

(naam + adj.)

{zie noot 4}

Meervoud toegelaten

(adj. + naam)

{zie noot 4}

3

Meervoud toegelaten

(naam + adj.)

{zie noot 4}

Meervoud toegelaten

(adj. + naam)

{zie noot 4}

X

Meervoud toegelaten (pro. "itself")

(adj. + naam)

{zie noot 4}

Meervoud toegelaten

(adj. + naam)

{zie noot 4}

X

X

4

Duidt aan dat het naamwoord geen persoon bepaalt.

Meervoud toegelaten

{zie noot 5}

Duidt aan dat het naamwoord geen persoon bepaalt.

Meervoud toegelaten

{zie noot 5}

Duidt aan dat het naamwoord geen persoon bepaalt.

Meervoud toegelaten

{zie noot 5}

Duidt aan dat het naamwoord geen persoon bepaalt.

Meervoud toegelaten

{zie noot 5}

Duidt aan dat het naamwoord geen persoon bepaalt.

Meervoud toegelaten

{zie noot 5}

Duidt aan dat het naamwoord geen persoon bepaalt.

Meervoud toegelaten

{zie noot 5}

Duidt aan dat het naamwoord geen persoon bepaalt.

Meervoud toegelaten

{zie noot 5}

 

Noot 1 : in het Duits betekent code 1 dat het naamwoord een persoon bepaalt . (bv.: Nachbar (buur)).

Noot 2 : in het Spaans betekent code 1 dat het naamwoord een persoon of een dier bepaalt. Wanneer het voorwerp dat het werkwoord volgt namelijk een persoon (bv.: el profesor) of een dier (bv. : el caballo) aanduidt, dan moet dit voorwerp voorafgegaan zijn door het voorzetsel "a" (ex. : he visto a mi profesor – ik heb mijn leraar gezien) . Deze regel is echter niet van toepassing wanneer het voorwerp een zaak aanduidt (vb. he visto el teléfono – ik heb de telefoon gezien).

Noot 3 : in het Italiaans betekent code 1 dat het naamwoord een verwant aanduidt. Wanneer het voorwerp dat het werkwoord volgt namelijk een verwant aanduidt (vb. : padre –vader), en het voorafgaande lidwoord het bezittelijk voornaamwoord "mijn " is (il mio), dan wordt het lidwoord ( il mio) " mio " in WinDi Directe Vertaling en WinDi Grammatica .

Noot 4 : in alle talen behalve het Engels, laten twee verschillende codes het meervoud toe. U moet maar één van deze codes kiezen wanneer u een samengesteld woord codeert dat geen voorzetsel bezit (naar, aan,…). WinDi beheerst de samengestelde woorden die een voorzetsel bezitten zeer goed (bv. : conseil d’administration), maar in alle andere gevallen van samengestelde woorden moet er aangeduid worden welk woord het adjectief is en welk woord het naamwoord is. De eerste code (in numerieke volgorde) die het meervoud toelaat komt overeen met de meest waarschijnlijke situatie : een enkel woord of samengesteld woord waarvan de elementen in de gewone volgorde staan (afhankelijk van de taal). Het samengestelde woord "interzonaal gesprek" bv. bevat een adjectief "interzonaal" gevolgd door een naamwoord ("gesprek"). Deze term moet door de code 1 gevolgd worden, zoals aangeduid in de tabel hierboven (meervoud toegelaten – adjectief + naamwoord). De tweede meervoudscode (code 2 in het Nederlands) slaat op de samengestelde woorden die geen voorzetsel behouden en waarvan de elementen de gewone volgorde niet volgen. In het Frans staat dit soort samengesteld woord in de volgorde : adjectief + soortnaam (bijvoorbeeld : " l’ancien combattant ").

Samengevat : de tweede "meervoudscode" moet alleen gebruikt worden in het geval van samengestelde woorden zonder voorzetsel, die de normale grammaticale volgorde in die bepaalde taal niet volgen. In alle andere gevallen is de eerste "meervoudscode" geschikt. Het Engels heeft maar één "meervoudscode", die geldig is voor alle gevallen.

Noot 5 : Soms duidt een naamwoord ofwel een persoon, ofwel een zaak aan. Het is bijvoorbeeld het geval met het Franse woord " avocat " dat naar de persoon of naar het fruit verwijst. WinDi bevat een lijst met alle naamwoorden van personen, met hun eventuele vrouwelijke vormen. Wanneer u dus een " dubbelzinnig " woord codeert in een andere betekenis dan die van de persoon, moet u het door de code 4 laten volgen, anders zal WinDi u de vrouwelijke vorm ervan weergeven alsof het om de persoon gaat. Bijvoorbeeld : als u het woord " advocaat" in de zin van "likeur" codeert, dan zal u het door de cijfer 4 moeten laten volgen, anders krijgt als vrouwelijke vorm " advocate " in de grammaticale varianten - wat duidelijk niet op zijn plaats is.

Anvullende uitleg over de tabel :

Elke code heeft een bijzondere betekenis al naar gelang van de taal waarvoor ze gebruikt is. Slechts twee codes hebben dezelfde betekenis in alle talen : de code " niets " en de code " 0 "

Code "Niets" : Als u geen cijfer toevoegt aan het einde van de naamwoord dat u gecodeerd hebt, betekent dat dat dit woord geen meervoud heeft, omdat het meervoud geen zin zou hebben. Bijvoorbeeld : het woord " gezondheid " bestaat niet in het meervoud.

Code "0" : betekent dat het naamwoord " ontelbaar " is, zoals bijvoorbeeld " meel ", " trots ", enz.

Uitleg bij het Engels :

De woorden zonder code of gevolgd door de code " 0 " worden als onzijdig beschouwd, en wanneer ze in " WinDi Directe Vertaling " met een wederkerend werkwoord gebruikt worden, zal het voornaamwoord " itself " gebruikt worden. Hier volgt een uitleg van de verschillende codes in de bovenstaande tabel:

Code 1 : mannelijk naamwoord met een meervoud ("himself" verschijnt bij het gebruik van een wederkerend werkwoord in het enkelvoud )

Code 2 : vrouwelijk naamwoord met een meervoud ("herself" verschijnt bij het gebruik van een wederkerend werkwoord in het enkelvoud )

Code 3 : zaken met een meervoud ("itself" verschijnt bij het gebruik van een wederkerend werkwoord in het enkelvoud)

Een truukje voor de keuze tussen "niets", "1-2-3" of "0" : veel + naamwoord

- U kan zeggen "een grote hoeveelheid meel", en het naamwoord "meel" blijft in het enkelvoud. In dat geval is dit naamwoord ontelbaar en moet u de code "0" gebruiken.

- In de uitdrukking "een grote hoeveelheid huizen" daarentegen, staat "huis" in het meervoud. Dit naamwoord maakt dus deel uit van de " telbare naamwoorden " en u moet de codes "1", "2" of "3 " gebruiken volgens de taal en het soort naamwoord dat u codeert.

- In dezelfde context heeft "een grote hoeveelheid gezondheid" bijvoorbeeld geen zin. Dit naamwoord wordt niet als een telbaar naamwoord beschouwd vervolgens de WinDi criteria. In dat geval, moet u geen code toevoegen. 

- Als de code "Niets" gebruikt is, zullen er minder varianten in het enkelvoud worden voorgesteld door WinDi Grammatica (zie§7.4.1.4 en het scherm 9) dan wanneer een woord gevolgd wordt door code " 0 " (ontelbaar woord). Als de codes "1", "2" of "3 " gekozen zijn, zullen er meer varianten in het meervoud voorgesteld zijn door WinDi Grammatica. Probeer daarom de gevallen te beperken om geen foute voorstellen te krijgen.

Waar voegt u deze codes in cijfers toe wanneer u nieuwe woorden codeert ?

Wanneer u een nieuw naamwoord codeert, moeten de codes in cijfers, die hierboven beschreven werden, telkens aan het einde van het naamwoord toegevoegd worden, zonder spatie (bv. de @leraar1). Wanneer het naamwoord uit meerdere woorden samengesteld is (bv. l’ @oiseau de paradis1), moet u de code aan het einde van het laatste woord plaatsen.

 

_________________________________________________________________

Logo
Inhoudsopgave.

Bezoek onze Website : http://www.windi7.com